Cỏ xước là một loại cây mọc hoang quen thuộc ở nhiều vùng nông thôn Việt Nam. Trước đây, nhiều người chỉ xem đây là loại cỏ dại ven đường, nhưng trong y học cổ truyền, cỏ xước lại được sử dụng như một vị thuốc hỗ trợ điều trị nhiều vấn đề sức khỏe, đặc biệt liên quan đến xương khớp, tiểu tiện và tình trạng viêm.

Ngày nay, cây cỏ xước tiếp tục được quan tâm nhờ chứa nhiều hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ cây cỏ xước có tác dụng gì, cách sử dụng như thế nào và những ai cần thận trọng khi dùng.

1. Một số thông tin cơ bản về cây cỏ xước 

Tên gọi khác của cây cỏ xước là Ngưu tất Nam. Trong khoa học, loại cây này có tên là Radix Achyranthis asperae. Theo Đông Y, loại cỏ này có vị đắng và chua, tính bình. 

Cây cỏ xước có thể sống lâu năm và chiều cao có thể lên đến gần 1m. Lá của loại cỏ này có hình trứng và mọc đối xứng nhau. Cỏ xước có thể cho ra hoa ở ngọn. Quả nang có lá nhọn như gai. Nếu vô tình đụng phải, những gai nhọn này rất dễ mắc vào quần áo. Hạt của cỏ xước có hình trứng dài. 

Một số thành phần hóa học có trong cỏ xước có thể kể đến như nước, protid, glucid, xơ,  tro, carotene và vitamin C. Ở rễ của loại cỏ này còn có chứa axit oleanolic. Trong hạt cỏ xước có chứa hentriacontane, saponin và một số thành phần khác. 

2. Tác dụng của cây cỏ xước đối với sức khỏe

Theo thông tin từ Báo Sức khỏe & Đời sống, toàn cây cỏ xước đều có thể dùng làm thuốc, trong đó rễ là bộ phận được sử dụng nhiều nhất. Dược liệu có vị đắng, chua, tính bình, đi vào các kinh can và thận.

2.1. Hỗ trợ giảm đau nhức xương khớp

Một trong những công dụng nổi bật nhất của cỏ xước là hỗ trợ giảm đau nhức xương khớp. Theo y học cổ truyền, dược liệu này có tác dụng hoạt huyết, thông kinh lạc, giúp cải thiện tình trạng đau lưng, đau gối, tê bì chân tay và các chứng phong thấp.

Nhiều bài thuốc thường kết hợp cỏ xước với các vị thuốc khác như dây đau xương, thiên niên kiện hoặc độc hoạt để hỗ trợ người mắc bệnh xương khớp.

Xem thêm: Làm thế nào để PHÒNG TRÁNH tình trạng ĐAU NHỨC XƯƠNG KHỚP vào thời điểm GIAO MÙA?

2.2. Hỗ trợ lưu thông máu

Cỏ xước được cho là có khả năng hoạt huyết, giúp máu lưu thông tốt hơn trong cơ thể. Vì vậy, vị thuốc này thường được sử dụng trong các trường hợp ứ huyết, kinh nguyệt không đều hoặc sau chấn thương gây bầm tím.

Việc cải thiện tuần hoàn máu cũng góp phần giảm cảm giác đau nhức và tăng khả năng vận động ở người cao tuổi.

Xem thêm: Những DẤU HIỆU cảnh báo cơ thể đang bị THIẾU MÁU

2.3. Hỗ trợ hạ huyết áp

Cỏ xước có thể hỗ trợ điều hòa huyết áp nhờ tác động lên hệ tuần hoàn. Cây thường được sử dụng kết hợp với các dược liệu khác trong các bài thuốc hỗ trợ người bị tăng huyết áp.

Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ý thay thế thuốc điều trị bằng cỏ xước mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc thầy thuốc chuyên môn.

Xem thêm: Thay đổi LỐI SỐNG lành mạnh giúp GIẢM HUYẾT ÁP hiệu quả

2.4. Hỗ trợ lợi tiểu, giảm phù nề

Theo y học cổ truyền, cỏ xước có tác dụng lợi tiểu, hỗ trợ đào thải nước dư thừa trong cơ thể. Nhờ đó, dược liệu này được sử dụng trong một số trường hợp tiểu khó, phù nề hoặc bí tiểu.

2.5. Hỗ trợ điều trị sỏi tiết niệu

Một số bài thuốc sử dụng cỏ xước kết hợp với râu ngô, kim tiền thảo hoặc mã đề nhằm hỗ trợ làm giảm triệu chứng khó chịu ở người bị sỏi đường tiết niệu.

Tuy nhiên, hiệu quả còn phụ thuộc vào tình trạng bệnh và cần có sự hướng dẫn của người có chuyên môn.

3. Một số công dụng khác của cây cỏ xước

Ngoài tác dụng điều trị bệnh xương khớp, cây cỏ xước còn rất nhiều tác dụng khác như điều trị tiểu đường, huyết áp, tim mạch, rối loạn kinh nguyệt, bệnh về thận, gan hay bệnh lý về dạ dày,... và nhiều loại bệnh khác. Mời bạn cùng tham khảo một số bài thuốc dưới đây:  

3.1. Bài thuốc chữa các chứng chóng mặt, đau đầu, rối loạn tiền đình, ù tai, tăng huyết áp, khó ngủ, táo bón, đau dây thần kinh hay tình trạng rút gân, co giật,...

Ngoài rễ cỏ xước, một số dược liệu không thể thiếu trong bài thuốc này là thảo quyết minh, tần giao. Cách thực hiện như sau: Sắc lấy nước uống và mỗi ngày uống một thang, chia thành 3 lần. 

3.2. Bài thuốc chữa chứng sổ mũi và sốt

Đối với những trường hợp bị sốt hoặc sổ mũi, bài thuốc từ cây cỏ xước cũng mang đến những tác dụng tích cực. Để thực hiện bài thuốc này, bạn cần chuẩn bị cỏ xước, đơn buốt, kim ngân hoa, bồ công anh và liên kiều. Sắc thành nước uống, chia 2 đến 3 lần uống mỗi ngày. 

3.3. Bài thuốc chữa sổ mũi do bệnh viêm mũi dị ứng

Để thực hiện bài thuốc này, bạn cần chuẩn bị rễ cỏ xước và một số loại dược liệu như rau gan heo, xuyến chi, kim ngân hoa và liên kiều. Sắc thành một thang thuốc và uống trong ngày. Lưu ý, nên uống khi thuốc còn ấm để thuốc có thể phát huy tối đa hiệu quả điều trị bệnh. Nên dùng thuốc trong khoảng 5 đến 7 ngày liên tiếp. 

3.4. Bài thuốc trị bệnh bạch hầu

Cần chuẩn bị một số loại thảo dược như rễ cỏ xước, liên kiều và kim ngân hoa. Sau đó tiến hành sắc thuốc và để nguội. Có thể chia ra và uống nhiều lần trong ngày. 

3.5. Bài thuốc chữa bệnh quai bị

Trước hết bạn cần chuẩn bị một ít cỏ xước tươi. Rửa sạch để ráo và sau đó giã nhỏ. Tiếp đó, chế thành nước súc miệng. Ngoài ra, có thể giã nát cỏ xước tươi và đắp lên vùng quai bị đang bị sưng đau. 

3.6. Bài thuốc điều trị bệnh phong thấp, co giật, teo cơ và xơ vữa mạch máu

Với bài thuốc này, bạn cần chuẩn bị rễ cỏ xước, tần giao, phòng phong, xương truật, xuyên khung. Tiến hành sắc thuốc và uống nhiều lần trong ngày. 

3.7. Bài thuốc chữa viêm cầu thận phù thũng

Cách thực hiện như sau: Dùng rễ cỏ xước, mã đề, mộc thông, rễ cỏ tranh, nhân trần, cỏ huyết dụ, huyền sâm, lá móng tay,... sắc uống. Có thể chia thành 3 lần mỗi ngày. 

3.8. Bài thuốc chữa kinh nguyệt không đều 

Ngoài cỏ xước, bạn cần chuẩn bị một số dược liệu như sau: Cỏ cú, nghệ xanh, ích mẫu, trữ ma căn, hương phụ. Sắc lên uống và nên uống 10 ngày liên tiếp để đạt được tác dụng mong muốn. 

3.9. Bài thuốc chữa viêm gan, viêm thận,..

Dùng cỏ xước và một số loại dược liệu như mã đề, cỏ tháp bút, sinh địa, rễ cỏ tranh để sắc lấy nước uống. Nên sử dụng uống với bột hoạt để có thể mang đến hiệu quả tốt nhất. 

3.10. Bài thuốc điều trị  mỡ máu và huyết áp cao

Dùng cỏ xước,  hy thiêm, thảo quyết minh sao vàng, đương quy, mộc nhĩ đen, cỏ mực, xuyên khung, sắc uống và uống theo liệu trình. Mỗi liệu trình nên uống 20 đến 30 ngày. 

- Lưu ý: Không nên áp dụng các bài thuốc này cho phụ nữ có thai.

Những thông tin trên đây chỉ mang tính tham khảo. Trước khi sử dụng bất cứ bài thuốc nào từ cây cỏ xước, bạn nên nhờ đến sự tư vấn của bác sĩ để tránh gặp phải những tác dụng không mong muốn.

4. Lưu ý khi sử dụng cỏ xước

Mặc dù là dược liệu tương đối lành tính nhưng không phải ai cũng phù hợp để sử dụng cỏ xước.

Phụ nữ mang thai cần thận trọng vì vị thuốc này có tác dụng hoạt huyết.

Người đang dùng thuốc điều trị bệnh mạn tính cũng nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.

Ngoài ra, việc dùng cỏ xước chỉ mang tính chất hỗ trợ, không thay thế thuốc điều trị hoặc các biện pháp y khoa đã được chỉ định.

5. Một số câu hỏi thường gặp

5.1. Uống nước cỏ xước hằng ngày có tốt không?

Không nên tự ý uống nước cỏ xước thay nước lọc hằng ngày. Đây là dược liệu có hoạt chất sinh học, chỉ nên sử dụng với mục đích phù hợp và liều lượng hợp lý.

5.2. Cỏ xước có chữa được bệnh xương khớp không?

Cỏ xước có thể hỗ trợ giảm cảm giác khó chịu ở một số trường hợp theo kinh nghiệm dân gian, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy có thể chữa khỏi hoàn toàn các bệnh lý xương khớp.

5.3. Người cao tuổi có nên dùng cỏ xước?

Người cao tuổi thường có nhiều bệnh nền và có thể đang dùng nhiều loại thuốc. Vì vậy, nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên.

Cỏ xước là một loại cây quen thuộc nhưng chứa nhiều hợp chất thực vật có giá trị nghiên cứu. Theo y học cổ truyền, cây có thể hỗ trợ sức khỏe xương khớp, giảm viêm, hỗ trợ tiểu tiện và góp phần bảo vệ sức khỏe tổng thể.

Tuy nhiên, tác dụng của cây cỏ xước không đồng nghĩa với khả năng chữa bệnh, đặc biệt là các bệnh mạn tính. Việc sử dụng cần đúng cách, đúng đối tượng và không thay thế các phương pháp điều trị y khoa đã được chứng minh.

Nếu muốn dùng cỏ xước lâu dài hoặc đang mắc bệnh nền, người dùng nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y học cổ truyền để đảm bảo an toàn.

❇️ Để đặt lịch khám, Bạn vui lòng gọi đến
  SĐT: 0399.16.1111
✳️ Hoặc đặt lịch khám trực tiếp TẠI ĐÂY
❣️ Thân ái!!!