Gân Achilles là một trong những gân lớn và quan trọng nhất ở cơ thể, giúp kết nối cơ bắp chân với xương gót. Tuy nhiên, cũng chính vì phải chịu áp lực lớn trong quá trình vận động mà gân này dễ bị tổn thương, dẫn đến tình trạng đau gót chân Achilles – một trong những chấn thương phổ biến ở người chơi thể thao và người vận động nhiều. Hãy cùng Starsmec tìm hiểu rõ về đau gót chân Achilles từ góc nhìn chuyên môn: nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết, phương pháp điều trị và phòng ngừa hiệu quả.

1. Gân Achilles là gì?

Gân Achilles, hay còn gọi là gân gót chân, là dải mô gân chắc khỏe nối từ cơ bắp chân (gồm cơ bụng chân và cơ dép) đến xương gót chân (xương calcaneus). Nó giữ vai trò chính trong việc giúp bạn đi, chạy, nhảy, leo cầu thang hoặc đứng bằng mũi chân.

2. Đau gót chân Achilles là gì?

Đau gót chân Achilles là tình trạng đau nhức, căng tức hoặc viêm vùng gót chân phía sau, nơi gân Achilles bám vào xương gót. Tình trạng này có thể diễn ra từ nhẹ đến nặng, thậm chí dẫn đến đứt gân nếu không được điều trị đúng cách.

Xem thêm: Đứt gân gót chân Achilles - Điều trị và chăm sóc thế nào?

3. Nguyên nhân gây đau gót chân Achilles

Gân gót chân là nơi chịu áp lực từ trọng lượng cơ thể và chịu nhiều tác động trong các hoạt động hàng ngày cho tới vận động thể thao, vì thế cũng dễ bị tổn thương hơn các gân khác trên cơ thể.

Gân có độ linh hoạt và mềm mại cao. Các mô gân liên kết với nhau bằng collagen để có thể phối hợp nhịp nhàng cho các chuyển động. Tuy nhiên độ tuổi càng cao thì lượng collagen trong cơ thể giảm dần, vì thế độ dẻo dai đàn hồi của gân cũng suy giảm. Vì thế viêm gân hay gặp hơn ở nam giới, trên 30 tuổi.

Những vận động viên thể thao thường xuyên di chuyển với tốc độ cao, đột ngột cũng dễ bị đau gót chân achilles. Tùy theo tổn thương gân nặng hay nhẹ mà có thể viêm gân kéo dài và ảnh hưởng tới vận động theo mức độ khác nhau.

Ngoài ra, đối tượng dễ bị đau gót chân achilles khác là những người béo phì, yếu cơ, khớp cổ chân lỏng lẻo, người bệnh rối loạn chuyển hóa, sử dụng kháng sinh hoặc corticoid dài ngày. Phụ nữ thường xuyên đi giày cao gót hoặc người có cấu tạo bàn chân dẹt cũng dễ bị dạng viêm gân này.

Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:

3.1. Vận động quá mức

• Chạy bộ, nhảy nhiều, đặc biệt là trên bề mặt cứng.

• Tăng cường độ tập luyện quá nhanh mà không khởi động kỹ.

3.2. Chấn thương thể thao

• Bong gân, va đập mạnh vào vùng gót.

• Căng gân do tiếp đất sai kỹ thuật.

3.3. Giày dép không phù hợp

• Mang giày cao gót thường xuyên.

• Mang giày chạy quá cũ, thiếu hỗ trợ gót chân.

3.4. Cấu trúc cơ thể

• Bàn chân bẹt, vòm bàn chân cao.

• Gân cơ co rút hoặc yếu.

3.5. Tuổi tác và lão hóa

• Người trên 30 tuổi có nguy cơ bị viêm gân cao hơn do gân không còn đàn hồi tốt.

4. Triệu chứng của đau gót chân Achilles

Người bệnh có thể gặp các biểu hiện sau:

• Đau âm ỉ hoặc nhói ở phần sau gót chân, đặc biệt khi mới bắt đầu đi lại buổi sáng.

• Đau tăng khi vận động, nhất là khi chạy, nhảy.

• Sưng nhẹ, nóng hoặc đỏ vùng quanh gân.

• Cứng gót chân vào buổi sáng, khó duỗi bàn chân.

• Có thể nghe thấy tiếng "rắc" nếu gân bị đứt (trường hợp nặng).

5. Các mức độ tổn thương gân Achilles

• Cấp tính: Viêm nhẹ sau khi vận động quá sức, có thể hồi phục sau vài ngày nghỉ ngơi.

• Mãn tính: Đau kéo dài, dai dẳng, có dấu hiệu viêm gân mạn tính (tendinosis).

• Đứt gân: Tổn thương nghiêm trọng, cần phẫu thuật can thiệp.

6. Những cách điều trị Đau gót chân Achilles hiệu quả tại nhà

Đau gót chân Achilles nói riêng và bệnh viêm gân nói chung thường bị người bệnh xem nhẹ, ít điều trị và chăm sóc nghiêm túc. Trường hợp bệnh nhẹ sẽ có thể tự khỏi khi chăm sóc tại nhà, tuy nhiên nếu viêm gót chân kéo dài với mức độ ngày càng tăng, cần sớm đi thăm khám và điều trị tại bệnh viện.

6.1. Nguyên tắc điều trị

Viêm gân gót chân gây những cơn đau nhẹ phía sau chân, khi cử động mạnh hoặc đột ngột, tình trạng đau thường nặng hơn. Viêm gân gót chân ảnh hưởng nhiều đến khả năng vận động của người bệnh, đặc biệt là các vận động viên thể thao cần luyện tập cường độ cao.

Do đó, nguyên tắc điều trị bệnh là:

• Hỗ trợ làm giảm các triệu chứng, đau, sưng ở gót chân.

• Hỗ trợ tăng tốc độ phục hồi gân viêm và chức năng vận động.

• Phòng ngừa biến chứng rách gân, yếu gân, xơ gân.

Theo đó, tùy theo mức độ bệnh và đối tượng mắc bệnh có thể lựa chọn phương pháp điều trị viêm gân gót chân là chăm sóc tại nhà, biện pháp bảo toàn, vật lý trị liệu, dùng thuốc hay phẫu thuật.

6.2. Chăm sóc tại nhà

Đầu tiên, khi bị đau gót chân Achilles bạn cần để vị trí tổn thương đó được nghỉ ngơi. Nên tránh các vận động mạnh tác động khiến vùng mô gân bị tổn thương nghiêm trọng hơn.

Để mạch máu vùng gân gót chân giãn ra, giảm sưng đau thì chườm lạnh là một phương pháp khá hiệu quả. Nên chườm bắt đầu từ khi gân gót chân bị viêm, có thể dùng nước đá lạnh hoặc đá viên bọc trong tâm vải mỏng, chườm từ 15 – 20 phút vào chỗ bị sưng. Kiên trì vài ngày, chắc chắn vùng sưng đau sẽ giảm.

Có thể dùng vải mềm co giãn để bó vùng sưng gân, vừa giảm sưng giảm đau và cố định giúp gân phục hồi tốt hơn. Lưu ý nên nằm tư thế nâng chân cao hơn tim để máu không bị dồn xuống chân.

6.3. Thuốc

Thông thường, thuốc điều trị chỉ hỗ trợ giảm đau, tăng tốc độ hồi phục viêm gân gót chân. Điều quan trọng vẫn là tạo điều kiện nghỉ ngơi, chăm sóc tốt nhất để gân viêm bị tổn thương có thể tự phục hồi. Các loại thuốc giảm đau thường được kê trong trường hợp này là thuốc không Steroid hoặc Corticoid. Nếu không đỡ, bác sĩ có thể tiêm thuốc vào gân để điều trị.

Tuy nhiên những thuốc điều trị này đều gây tác dụng phụ nhất định, ảnh hưởng đến dạ dày và sức khỏe nên tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc giảm đau. Sử dụng thuốc giảm đau theo đơn sẽ giúp kiểm soát liều lượng và thời gian sử dụng, vừa đạt hiệu quả điều trị tốt vừa không gây hại cho sức khỏe.

Xem thêm: Tác hại nghiêm trọng khi sử dụng quá nhiều thuốc giảm đau

6.4. Vật lý trị liệu

Để hỗ trợ hồi phục gân Achilles gót chân, bệnh nhân có thể thực hiện bài tập kéo dài và tăng cường chức năng với sự hỗ trợ của bác sĩ hoặc chuyên gia thể hình.

Bạn cần một dụng cụ chỉnh hình, có thể là nệm nâng nhẹ gót chân hoặc miếng lót giày mềm. Sử dụng nó thường xuyên sẽ giúp giảm căng gân, giảm lực tác động đột ngột lên gân gót chân, từ đó hỗ trợ chữa lành và củng cố chức năng gân tốt hơn.

6.5. Phẫu thuật

Đa số các trường hợp viêm gân gót chân đều không quá nghiêm trọng và có thể tự phục hồi bằng các phương pháp điều trị trên. Tuy nhiên ở vận động viên thể thao hoặc những người bị tổn thương nghiêm trọng, để lấy lại chức năng vận động như ban đầu, phẫu thuật can thiệp sẽ được xem xét.

Phẫu thuật sẽ thực hiện căn chỉnh vị trí gân tổn thương, nối liền nếu gân bị rách, đứt. Tuy nhiên cần thời gian dài hơn sau phẫu thuật, bệnh nhân cũng cần nằm viện theo dõi, nghỉ ngơi lâu hơn.

Nhiều người nghĩ đau gót chân Achilles chỉ là vấn đề nhỏ, nhưng nếu không điều trị kịp thời, hậu quả có thể rất nghiêm trọng! Những gì có thể xảy ra: Tổn thương vĩnh viễn dây chằng Achilles Mất khả năng vận động bình thường Phải phẫu thuật phức tạp Ảnh hưởng đến toàn bộ chuỗi động học cơ thể

Video này bác sĩ Nguyễn Trọng Thủy sẽ hướng dẫn: Nhận biết dấu hiệu cần can thiệp gấp Phương pháp điều trị sớm hiệu quả Cách bảo vệ và phục hồi dây chằng Achilles Khi nào cần đến gặp bác sĩ Hãy xem ngay để bảo vệ sức khỏe của bạn!

CẢNH BÁO: Đau Gót Chân Achilles Có Thể Dẫn Đến Tàn Phế! | Y học Thể thao Starsmec

Thông thường với bệnh lý này giai đoạn đầu mục tiêu điều trị là giúp bệnh nhân giảm đau, giảm viêm, giảm các triệu chứng khó chịu. Sau đó sẽ tiến hành giải quyết triệt nguyên nhân gây bệnh, phục hồi để bệnh nhân lấy lại sức cơ và khả năng vận động bình thường. Cuối cùng là giải pháp tăng cường chất lượng cơ xương khớp để bệnh nhân không bị tái phát bệnh.

7. Phòng ngừa đau gót chân Achilles

• Khởi động kỹ trước khi tập luyện thể thao.

• Tăng cường độ tập luyện từ từ, không thay đổi đột ngột.

• Chọn giày thể thao phù hợp, có đệm tốt phần gót.

• Kéo giãn và làm mạnh cơ bắp chân thường xuyên.

• Kiểm tra sức khỏe bàn chân định kỳ, nhất là với người có bệnh lý xương khớp.

Xem thêm: Những SAI LẦM cần tránh khi lựa chọn GIÀY CHẠY BỘ

8. Khi nào nên gặp bác sĩ?

Bạn cần đi khám ngay khi:

• Đau kéo dài hơn 1 tuần không cải thiện.

• Có dấu hiệu sưng lớn, nóng đỏ, hạn chế vận động.

• Nghi ngờ gân bị đứt do có tiếng "rắc" và không thể đi lại.

Đau gót chân Achilles là một chấn thương thường gặp nhưng có thể điều trị hiệu quả nếu phát hiện và xử lý kịp thời. Việc chăm sóc đúng cách, luyện tập hợp lý và bảo vệ gân Achilles trong quá trình vận động sẽ giúp bạn duy trì phong độ thể thao và chất lượng cuộc sống. Đừng chủ quan với cơn đau ở gót chân – đó có thể là tín hiệu cảnh báo quan trọng từ cơ thể bạn!

❇️ Để đặt lịch khám, Bạn vui lòng gọi đến
  SĐT: 0399.16.1111
✳️ Hoặc đặt lịch khám trực tiếp TẠI ĐÂY
❣️ Thân ái!!!